عائشة و تکفیر عمار بن یاسر (رض) :

در این یادداشت قصد داریم تا به این مطلب بپردازیم که عائشة ظاهرا عمار بن یاسر (رض) را دوست نداشته حتی مسلمان به حساب بیاورد!

اول از همه برای مشخص شدن جایگاه عمار بن یاسر (رض) حدیثی معروف را که بارها شنیده اید از نظر می گذرانیم :

حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِیزِ بْنُ مُخْتَارٍ قَالَ حَدَّثَنَا خَالِدٌ الْحَذَّاءُ عَنْ عِکْرِمَةَ قَالَ لِى ابْنُ عَبَّاسٍ وَلاِبْنِهِ عَلِىٍّ انْطَلِقَا إِلَى أَبِى سَعِیدٍ فَاسْمَعَا مِنْ حَدِیثِهِ . فَانْطَلَقْنَا فَإِذَا هُوَ فِى حَائِطٍ یُصْلِحُهُ ، فَأَخَذَ رِدَاءَهُ فَاحْتَبَى ، ثُمَّ أَنْشَأَ یُحَدِّثُنَا حَتَّى أَتَى ذِکْرُ بِنَاءِ الْمَسْجِدِ فَقَالَ کُنَّا نَحْمِلُ لَبِنَةً لَبِنَةً ، وَعَمَّارٌ لَبِنَتَیْنِ لَبِنَتَیْنِ ، فَرَآهُ النَّبِىُّ - صلى الله علیه وسلم - فَیَنْفُضُ التُّرَابَ عَنْهُ وَیَقُولُ « وَیْحَ عَمَّارٍ تَقْتُلُهُ الْفِئَةُ الْبَاغِیَةُ ، یَدْعُوهُمْ إِلَى الْجَنَّةِ وَیَدْعُونَهُ إِلَى النَّارِ » . قَالَ یَقُولُ عَمَّارٌ أَعُوذُ بِاللَّهِ مِنَ الْفِتَنِ.

صحیح البخاری،ج1،ص172،ح436 ط دار ابن کثیر

حَدَّثَنَا إِبْرَاهِیمُ بْنُ مُوسَى أَخْبَرَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ حَدَّثَنَا خَالِدٌ عَنْ عِکْرِمَةَ أَنَّ ابْنَ عَبَّاسٍ قَالَ لَهُ وَلِعَلِىِّ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ ائْتِیَا أَبَا سَعِیدٍ فَاسْمَعَا مِنْ حَدِیثِهِ فَأَتَیْنَاهُ وَهُوَ وَأَخُوهُ فِى حَائِطٍ لَهُمَا یَسْقِیَانِهِ ، فَلَمَّا رَآنَا جَاءَ فَاحْتَبَى وَجَلَسَ فَقَالَ کُنَّا نَنْقُلُ لَبِنَ الْمَسْجِدِ لَبِنَةً لَبِنَةً ، وَکَانَ عَمَّارٌ یَنْقُلُ لَبِنَتَیْن لَبِنَتَیْنِ فَمَرَّ بِهِ النَّبِىُّ - صلى الله علیه وسلم - وَمَسَحَ عَنْ رَأْسِهِ الْغُبَارَ وَقَالَ : وَیْحَ عَمَّارٍ ، تَقْتُلُهُ الْفِئَةُ الْبَاغِیَةُ ، عَمَّارٌ یَدْعُوهُمْ إِلَى اللَّه وَیَدْعُونَهُ إِلَى النار.

صحیح البخاری،ج3،ص1035،ح2657 ط دار ابن کثیر

همانطور که ملاحظه می فرمایید عمار بن یاسر (رض) کسی است که پیامبر در شان او فرمودند گروه سرکش و باغی او را به شهادت می رسانند در حالی که عمار آن ها را به بهشت می خواند و آنان عمار را به آتش فرا میخوانند و به گونه ای عمار معیاری برای تشخیص حق و باطل و جهنمی و بهشتی خوانده شده است و به همین دلیل بود که حتی عده ای در جنگ صفین منتظر بودند تا ببینند چه کسی او را به شهادت می رساند!

حال به این حدیث از مسند احمد بن حنبل دقت کنید :

حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَیْرٍ، حَدَّثَنَا یُونُسُ بْنُ أَبِی إِسْحَاقَ، عَنْ أَبِی إِسْحَاقَ، عَنْ عَمْرِو بْنِ غَالِبٍ قَالَ: انْتَهَیْتُ إِلَى عَائِشَةَ أَنَا وَعَمَّارٌ وَالْأَشْتَرُ، فَقَالَ عَمَّارٌ: السَّلَامُ عَلَیْکِ یَا أُمَّتَاهُ، فَقَالَتْ: السَّلَامُ عَلَى مَنْ اتَّبَعَ الْهُدَى، حَتَّى أَعَادَهَا عَلَیْهَا مَرَّتَیْنِ أَوْ ثَلَاثًا، ثُمَّ قَالَ: أَمَا وَاللهِ إِنَّکِ لَأُمِّی وَإِنْ کَرِهْتِ، قَالَتْ: مَنْ هَذَا مَعَکَ؟ قَالَ: هَذَا الْأَشْتَرُ، قَالَتْ: أَنْتَ الَّذِی أَرَدْتَ أَنْ تَقْتُلَ ابْنَ أُخْتِی؟ قَالَ: نَعَمْ، قَدْ أَرَدْتُ ذَلِکَ وَأَرَادَهُ، قَالَتْ: أَمَا لَوْ فَعَلْتَ مَا أَفْلَحْتَ، أَمَّا أَنْتَ یَا عَمَّارُ، فَقَدْ سَمِعْتَ أَوْ سَمِعْتُ رَسُولَ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَیْهِ وَسَلَّمَ یَقُولُ: لَا یَحِلُّ دَمُ امْرِئٍ مُسْلِمٍ إِلَّا مِنْ ثَلَاثَةٍ: إِلَّا مَنْ زَنَى بَعْدَمَا أُحْصِنَ، أَوْ کَفَرَ بَعْدَمَا أَسْلَمَ، أَوْ قَتَلَ نَفْسًا فَقُتِلَ بِهَا.

مسند احمد بن حنبل،ج40،ص349،ح24304 ط موسسة الرسالة